Jan Nagel van de 50PLUS-partij, Emiel Roemer van de SP en Geert Wilders van de PVV. Echte mannen die zeggen waar het op staat en vechten voor solidariteit en zelfredzaamheid. Solidariteit met vijftigplussers, met de onderste belastingschijf of solidariteit met “echte Hollanders”. En zelfredzaamheid door het afschaffen van belasting voor rijke AOW’ers, het vasthouden aan banen die niet meer bestaan en het stoppen van de tsunami van moslims.

U weet natuurlijk beter: dit is geen solidariteit of een noodkreet voor zelfredzaamheid, maar puur eigen belang. Deze mannen piepen, al dan niet met zachte ‘g’, als ware Calimero’s over de beproevingen van babyboomers en de uitdagingen van Henk en Ingrid. Het belang van de achterban neergezet als solidariteitskwestie. U moet solidair zijn aan de behoeftes van de ander, maar kunt zelf niet automatisch rekenen op ondersteuning.

De 50MIN-partij van de Jonge Democraten is een prachtige persiflage van dit hedendaags tafereel. Jongeren bepleitten in hun fictieve 50MIN-partij een fikse studentenkorting op vliegreizen naar Aruba, terwijl ouderen verplicht naar Pilates moeten om zo de stijgende zorglasten te drukken.

De modus operandi van het kabinet Rutte is overigens het voorbeeld van deze politieke malaise. Elk besluit is de uitkomst van een uitruil van sterk verschillende partijbelangen. Denkt u maar aan het opgeven van het PGB door de VVD of aan de kwestie Mauro. Wel of geen verblijfsvergunning hangt af van wiens belang op dat moment zegeviert. Dit is niet alleen zeer pijnlijk voor Mauro of het CDA, maar problematisch voor ons allemaal.

Doordat het kabinet maatregelen die zelfredzaamheid bevorderen, afpakt en vooral lijkt te worstelen met haar eigen ideologische principes daalt de toch al geringe onderlinge solidariteit en bestuurlijke slagvaardigheid. Dit, terwijl juist het onderling vertrouwen en solidariteit hard nodig zijn om de echte problemen in Nederland en Europa aan te pakken!

Gelukkig heeft D66 wel een verhaal waarin rekening wordt gehouden met verschillen tussen Nederlanders. Een visie zonder heilige huisjes. Niet het belang van de vakbond of van onze eigen hypotheek, maar de toekomst van Nederland in Europa als politiek uitgangspunt. Een succesformule. D66 is nu al de vierde partij van Nederland. Maar, dat betekent nog drie plaatsen te gaan.

Hoe krijgen we die Calimero’s zo klein dat wij bij de volgende verkiezingen de grootste zijn?

Waar het voor mij op neerkomt, is het aanpakken van de bedorven bestuurscultuur. De cultuur, waarin politici enkel debatteren om het belang van de achterban veilig te stellen en politici zich niet lijken te beseffen dat ze door hun politiek geharrewar het gebrek aan vertrouwen en onderlinge solidariteit versterken.

Ik wil een Leidse bestuurscultuur, een debatcultuur, waarin de uitkomst van een politiek besluit niet bij voorbaat vastligt, maar waar politici openlijk debatteren over de concrete betekenis van solidariteit en zelfredzaamheid. Over wie zelfstandig weer een baan kan vinden of opleiding nodig heeft om weer te kunnen werken. Alleen dan kunnen we werken aan solidariteit en zelfredzaamheid.

Congres, maak daarom de wijze waarop de politiek functioneert weer onderdeel van het debat. Debatteer over een districtenstelsel, denk na over gemeenten die hun eigen verkiezing mogen houden en zorg voor een publiek debat in uw stad. Alleen zo maken we de Calimero’s van dit land een stuk kleiner.